پرسش وپاسخ

پاسخ

«ثار» در لغتهم به معنی خون آمده است و هم به معنی طلب و انتقام گرفتن از خون کسی که به دستدیگران کشته شده است.[1]

ثار الله از دو واژهثار و الله تشکیل یافته و یکی از القاب امام حسین ـ علیه السّلام ـ میباشدکه درزیارت عاشورا با این لقب آن حضرت را زیارت میکنیم. ثارالله: یعنی (طلب دمه الله)کسی که طالب خون او خداست و انتقام از قاتلین او را خداوند خواهد گرفت.[2]

یکی دیگر از معانی آنیعنی کسی که در راه خدا کشته شود و خویشاوندان و خاندانش در این راه کشته شود.

مرحوم مجلسی در شرحجمله الوتر الموتور چنین نوشته است: وتر الله ای الفرد المتفرد فی الکمال من نوعالبشر فی عصره الشریف او المراد ثار الله ای الذی الله تعالی طالبُ دَمِه والموتور قتیلُ له، قتیلُ فلم یدرک بدمهِ؛ یعنی فردی که در راه خدا به شهادت میرسدبا این کیفیت از تمام بشر و در عصرش منحصراً اوست و یا مراد از آن همان ثار اللهاست که به معنی کسی است که طالب خون او خداوند است، و موتور به معنای کشته شدن درراه خداوند و کشته شدهای است که خونش را انتقام نگرفته باشند، بلکه فقط خداونداست که انتقام خونش را از قاتلین میگیرد.[3]

و احتمال دارد معنایثارالله چنین باشد، خونی که صاحب آن خداوند است و ولی دم او خداوند است. چنان کهدر بحث قتل عمد و غیر آن از آن به اولیاء دم تعبیر میآورند. در اینجا نیز ولی دمخون حسین و انصارش خداوند است. چون خون حسین در راه خدا و برای حفظ قرآن و تمامیتاسلام ریخته شده و خالصاً و مخلصاًلله بوده است و در نهایت درجه اخلاص با تماموجود برای خداوند بوده است. لذا این خون و این شهیدان خدائی هستند. بنابراینانتقام آن نیز باید از طرف خداوند باشد، یا اینکه چون امام حسین ـ علیه السّلام ـحجت خداوند بر زمین و ولی مطلق حق بود و مردم او را کشتند و زمین را از حجت حقخالی کردند بنابراین خداوند انتقام حجتش را از قاتلین او خواهد گرفت. امّا دربارهاینکه این لقب را چه کسی به امام حسین ـ علیه السّلام ـ داده است باید عرض شود کهچون سند زیارت عاشورا قدسی است، یعنی زیارت عاشورا که زیارت امام حسین ـ علیهالسّلام ـ است از طرف خداوند به ائمه رسیده است و آنرا پیامبر اکرم از جبرئیلگرفته و جبرئیل آن را از خداوند یاد گرفته است و از طریق معصومین به ما آموختهاندتا آن حضرت را زیارت کنیم،[4] بر این اساس این لقب را خداوند به امام حسین ـ علیهالسّلام ـ داده است و چه لقب زیبایی است.

معرفی منابع جهتمطالعه بیشتر:

1. منشور نینوا، مجیدحیدری.

2. حماسه سیاسیتاریخی زیارت عاشورا، محمد رسول دریایی.

--------------------------------------------------------------------------------

[1] . عبدالسلام محمدهارون، مقابیس اللغه، ج1.

[2] . ابن المنظور،لسان العرب، ج4، واژه ثار.

[3] . مجلسی،محمدباقر، بحارالانوار، بیروت، موسسه الوفا، چاپ دوم، 1403، ج98، ص154.

[4] . ر.ک: قمی،عباس، مفاتیح الجنان، و سید بن طاووس، اقبال، قم، مرکز نشر تبلیغات اسلامی، 1416،ج3، ص 55؛ و دریایی، محمدرسول، حماسه سیاسی تاریخی زیارت عاشورا، تهران، انتشاراتجعفری، 1371، ص12 ـ 13.